<html> <head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=ISO 8859-1"> <title>Wykonalno&#347;&#263; polskich akt&#243;w notarialnych za granic&#261;</title> <link rel="shortcut icon" href="http://img691.imageshack.us/img691/4461/67903554.jpg"> <meta NAME="KEYWORDS" CONTENT="MAREK STACHOWSKI,PORADY PRAWNE, DORADZTWO, PRAWNIK, PRAWO, KANCELARIA PRAWNA, ADWOKAT, RADZCA PRAWNY, ROZWODY, SPADKI, PRAWO HANDLOWE, PRAWO KARNE, GOSPODARCZE,PRAWO PRACY, MIEJSCOWO? POBLISKA,ODPRAWA PRACOWNICZA, Akt notarialny jako tytu&#322; egzekucyjny, Akt notarialny, egzekucja 777 kpc, ty&#322;y egzekucyjne, d&#322;u&#380;nik, o&#347;wiadczenie woli o podaniu si&#281; egzekucji, art. 777 kpc, klauzla wykonalno&#347;ci, termin wyst&#261;pienia po klauzl&#281; wykonalno&#347;ci, art. 777 ?1 pkt. 5 k.p.c, art. 777 ?1 pkt. 6 i ?3 k.p.c., post&#281;owanie klauzulowe, pow&#243;dztwo opozycyjne, egzelucja na podstawie aktu notarialnego, Wykonalno&#347;&#263; polskich akt&#243;w notarialnych za granic&#261;, ograniczonia przedmiotowe egzekucji, Obowi&#261;zek &#347;wiadczenia, elemnty o&#347;wiadczenia, pow&#243;dztwo o naprawienia szkody, pow&#243;dztwo o bezpodstawne wzbogacenie, &#347;rodki ochrony d&#322;u&#380;nika, zdolno&#347;&#263; s&#261;dowa."> <style type="text/css"> <!-- .?cze { border-top-style: none; border-right-style: none; border-bottom-style: none; border-left-style: none; } .styl1 {font-size: 10px;font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;} .styl3 {font-size: 10px; font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; font-weight: bold; } .styl4 {font-size: 14px;font-family: Verdana, sans-serif;} .styl5 {font-size: 14px; font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;} --> </style> </head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=ISO 8859-1"> <body bgcolor="#eecea9" leftmargin="0" topmargin="0" marginwidth="0" marginheight="0"> <!-- ImageReady Slices (Bez nazwy 23.psd) --> <center><table id="Tabela_01" width="900" height="559" border="0" cellpadding="0" cellspacing="0"> <tr> <td height="101" colspan="5"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_01.gif" width="900" height="101" alt=""></td> </tr> <tr> <td height="19" colspan="2"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_02.gif" width="321" height="19" alt=""></td> <td> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_03.gif" width="1" height="19" alt=""></td> <td colspan="2"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_04.png" width="578" height="19" alt=""></td> </tr> <tr> <td rowspan="2"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_05.gif" width="302" height="42" alt=""></td> <td height="24" colspan="3"> <a href="wybranezagdnienieegzkucja.html"><img src="images/podstrona/strona-tekstowa_06.gif" alt="" width="40" height="24" class="?cze"></a></td> <td rowspan="2"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_07.png" width="558" height="42" alt=""></td> </tr> <tr> <td height="18"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_08.gif" width="19" height="18" alt=""></td> <td> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_09.gif" width="1" height="18" alt=""></td> <td> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_10.png" width="20" height="18" alt=""></td> </tr> <tr> <td height="37" colspan="5"> <img src="images/podstrona/strona-tekstowa_11.gif" width="900" height="37" alt=""></td> </tr> <tr> <td colspan="5"> </p> <p align="center"class="styl6"> <strong>WYKONALNOSC POSLKICH AKT NOTARIALNYCH ZA GRANICA</strong> <p align="justify"class="styl4"></br> Marek Stachowski</p> <p align="justify"class="styl4"> </p> <p align="justify" class="styl5">&nbsp;</p> <p align="justify" class="styl5"><strong>Wykonalno&#347;&#263; polskich akt&#243;w notarialnych za granic&#261;.</strong></p> <p align="justify" class="styl5"> Akt notarialny sporz&#261;dzony w trybie art. 777 par.1 pkt. 4-6 lub par. 3 k.p.c. z o&#347;wiadczeniem d&#322;u&#380;nika o poddaniu si&#281; egzekucji jest tytu&#322;em egzekucyjnym obowi&#261;zuj&#261;cym wy&#322;&#261;cznie w polskim systemie prawnym, czyli wy&#322;&#261;cznie na terenie Polski. Zwi&#261;zku z tym polski porz&#261;dek prawny nie reguluje kwestii, czy akt notarialny jako tytu&#322; egzekucyjny podlega wykonaniu w formie przymusu na obszarze innego kraju. Ma to zwi&#261;zek z zasad&#261; ograniczenia terytorialnego zasi&#281;gu obowi&#261;zywania norm danego prawa, jak r&#243;wnie&#380; z zasad&#261; dotycz&#261;c&#261; rodzaj&#243;w akt&#243;w, na podstawie kt&#243;rych wierzyciel jest uprawniony do dokonania egzekucji <strong><em>lex fori proccessualis</em></strong>[1]. Pomimo to istnieje mo&#380;liwo&#347;&#263; dokonania przymusowego wykonania tytu&#322;u egzekucyjnego na obszarze innego kraju, ale wy&#322;&#261;cznie pod warunkiem, &#380;e normy danego kraju temu si&#281; nie sprzeciwiaj&#261; oraz &#380;e normy danego pa&#324;stwa przewiduj&#261; mo&#380;liwo&#347;&#263; przeprowadzenia takiego post&#281;powania na podstawie w&#322;a&#347;ciwych dokument&#243;w, zwanych dalej dokumentami urz&#281;dowymi[2]. Zazwyczaj przyjmuje si&#281;, &#380;e akt notarialny jest tzw. dokumentem urz&#281;dowym, kt&#243;ry zosta&#322; formalnie przygotowany i zarejestrowany, kt&#243;rego autentyczno&#347;&#263; zosta&#322;a stwierdzona przez urz&#261;d rozumiany jako w&#322;adza publiczna[3]. Oznacza to, &#380;e przed przyst&#261;pieniem do wykonania egzekucji polskiego aktu notarialnego nale&#380;y dokona&#263; ustale&#324; wobec stanu prawnego obowi&#261;zuj&#261;cego na terytorium danego pa&#324;stwa. Problematyk&#281; dokument&#243;w urz&#281;dowych cz&#281;stokro&#263; reguluj&#261; umowy mi&#281;dzypa&#324;stwowe zar&#243;wno bilateralne[4] jak i wielostronne. Przyk&#322;adem jest konwencja luga&#324;ska[5], kt&#243;ra zawiera postanowienia dotycz&#261;ce wykonania polskich akt&#243;w notarialnych. Wykonalno&#347;&#263; polskich akt&#243;w notarialnych w krajach Unii Europejskiej reguluje rozporz&#261;dzenie nr 44/2001 z dnia 20 grudnia 2000 r.[6] - z wyj&#261;tkiem Danii w my&#347;l art. 2 ust 3 rozporz&#261;dzenia. Rozporz&#261;dzenie 805/2004 z 21 kwietnia 2004 dotyczy wprowadzenia europejskiego tytu&#322;u egzekucyjnego dla roszcze&#324; bezropnych[7]. Rozporz&#261;dzenie nr 1374/2000 dotyczy uznawania i wykonywania orzecze&#324; w sprawach ma&#322;&#380;e&#324;skich i odpowiedzialno&#347;ci rodzicielskiej[8]. </p> <p align="justify" class="styl5">Akt notarialny w polskim porz&#261;dku prawnym oraz w &#347;wietle przepis&#243;w Unii Europejskiej odpowiada wymaganiom dokumentu urz&#281;dowego tym bardziej, &#380;e umocowanie do sporz&#261;dzania akt&#243;w notarialnych pochodzi od Pa&#324;stwa za&#347; wykonywanie w&#322;adztwa zosta&#322;o przekazane notariuszom[9].</p> <p align="justify" class="styl5">Akt notarialny sporz&#261;dzony na podstawie art. 2 ?2 w zw. z art. 79 pkt.1 pr. not. od strony formalnej i materialnej posiada charakter dokumentu urz&#281;dowego za&#347; jego konsekwencje prawne okre&#347;la art. 244 ?1 k.p.c. "Kodeks generalnie zr&#243;wnuje zagraniczne dokumenty urz&#281;dowe z polskimi, i to bez wprowadzenia klauzuli wzajemno&#347;ci" w my&#347;l[10] art. 1138 k.p.c. Przepis ten zr&#243;wnuje zagraniczne dokumenty urz&#281;dowe z polskimi dokumentami urz&#281;dowymi.[11] Nale&#380;y zwr&#243;ci&#263; uwag&#281;, &#380;e dla polskich dokument&#243;w urz&#281;dowych ustawodawca przewiduje na podstawie art. 751 k.c. osobn&#261; czynno&#347;&#263; prawn&#261;, do kt&#243;rej nale&#380;y po&#347;wiadczenie podpis&#243;w. Czynno&#347;&#263; t&#261; odnale&#378;&#263; mo&#380;emy jeszcze w art. 1018 ?1 k.c. i art. 96 pkt. 1 pr. not. Zatem w &#347;wietle przepis&#243;w europejskich polski akt notarialny nale&#380;y sklasyfikowa&#263; jako dokument urz&#281;dowy[12]. Tym samym dokumentem urz&#281;dowym b&#281;dzie akt notarialny, kt&#243;ry zosta&#322; sporz&#261;dzony w trybie art. 777 ?1 pkt. 4 lub 777 ?1 pkt. 5-6 oraz ?3 k.p.c. wraz z o&#347;wiadczeniem d&#322;u&#380;nika o poddaniu si&#281; egzekucji. Wykonalno&#347;&#263; wspomnianych akt&#243;w notarialnych nast&#281;puje po zap&#322;acie okre&#347;lonej sumy pieni&#281;dzy i to na podstawie spe&#322;nienia warunk&#243;w jakimi s&#261;: wymagalno&#347;&#263; &#347;wiadczenia i nadej&#347;cie terminu &#347;wiadczenia, kt&#243;ry okre&#347;la o&#347;wiadczenia d&#322;u&#380;nika o poddaniu si&#281; egzekucji. Wyj&#261;tek stanowi&#261; akty, w kt&#243;rych wysoko&#347;&#263; &#347;wiadczenia okre&#347;lono za pomoc&#261; klauzul waloryzacyjnych albo wysoko&#347;&#263; &#347;wiadczenia okre&#347;lono wprost.[13] W celu dokonania egzekucji na terenie innego pa&#324;stwa Unii Europejskiej akt notarialny powinien zosta&#263; zaopatrzony w europejski tytu&#322; egzekucyjny. Tytu&#322; ten wykonywany jest bez potrzeby stwierdzania jego wykonalno&#347;ci na podstawie art.5, 24 ust. 2, 25 ust.2 rozporz&#261;dzenia[14]. Art. 7951 - 7955 k.p.c. reguluj&#261; tryby wydania za&#347;wiadczenia europejskiego tytu&#322;u egzekucyjnego, kt&#243;ry wydawany jest na wniosek wierzyciela. Za&#347;wiadczenie o europejskim tytule egzekucyjnym wydawane jest w j&#281;zyku kraju macierzystego na standardowym formularzu w formie za&#322;&#261;cznika. Do akt&#243;w notarialnych jako dokument&#243;w urz&#281;dowych b&#281;dzie mia&#322; zastosowanie za&#322;&#261;cznik nr III na podstawie art. 9, 24 ust 1, 25 ust.1 rozporz&#261;dzenia[15]. Istotn&#261; spraw&#261; jest to, &#380;e na postanowienie o wydaniu za&#347;wiadczenia europejskiego tytu&#322;u egzekucyjnego w my&#347;l art. 10 ust 4 rozporz&#261;dzenia nie przys&#322;uguje &#380;aden &#347;rodek odwo&#322;awczy[16]. W przypadku cofni&#281;cia za&#347;wiadczenia europejskiego tytu&#322;u egzekucyjnego lub te&#380; jego zmiany jak i r&#243;wnie&#380; uchylenia, w&#322;a&#347;ciwym miejscowo jest s&#261;d, kt&#243;ry wyda&#322; to za&#347;wiadczenie[17].</p> <p align="justify" class="styl5">Problemem mo&#380;e sta&#263; si&#281; wykonanie poza granic&#261; aktu notarialnego w trybie art. 777 ?1 pkt. 5 k.p.c., kt&#243;ry stwierdza obowi&#261;zek &#347;wiadczenia pieni&#281;&#380;nego do jego g&#243;rnej wysoko&#347;ci, po ziszczeniu si&#281; skonkretyzowanych w akcie notarialnym warunk&#243;w. A zatem s&#261;d innego pa&#324;stwa musia&#322;by bada&#263;, czy ziszczenie warunk&#243;w nast&#261;pi&#322;o zanim wyda&#322;by orzeczenie dotycz&#261;ce zakresu &#347;wiadczenia[18]. W przypadku aktu notarialnego sporz&#261;dzonego w trybie art. 777 ?1 pkt. 4 k.p.c., czyli &#347;wiadczenia poprzez wydanie rzeczy oznaczonej indywidualnie lub co do gatunku, zakres wykonalno&#347;ci takiego tytu&#322;u ograniczony jest do przepis&#243;w k.p.c.</p> <p align="justify" class="styl5">Art. 57 ust 1 rozporz&#261;dzenia reguluje r&#243;wnie&#380; kwestie niemo&#380;no&#347;ci wykonania aktu notarialnego na podstawie orzeczenia s&#261;du pozbawiaj&#261;cego akt notarialny wykonalno&#347;ci w trybie egzekucyjnym. Odmowa wykonalno&#347;ci polskiego aktu notarialnego mo&#380;e r&#243;wnie&#380; nast&#261;pi&#263; w sytuacji, gdy akt notarialny nie spe&#322;nia wszystkich przes&#322;anek okre&#347;lonych w rozporz&#261;dzeniu 44/ 2001, dotycz&#261;cych dokumentu urz&#281;dowego. Art. 57 ust 1 wskazanego rozporz&#261;dzenia dodatkowo wprowadza tzw. klauzul&#281; porz&#261;dku publicznego, na podstawie kt&#243;rej s&#261;d obcego kraju mo&#380;e odm&#243;wi&#263; wykonania danego aktu notarialnego argumentuj&#261;c, i&#380; wykonanie aktu notarialnego na terenie danego pa&#324;stwa sprzeciwia&#322;oby si&#281; porz&#261;dkowi publicznemu danego kraju[19].</p> <p align="justify" class="styl5"> </p> <p align="justify">&nbsp;</p> <p align="justify">--------------------------------------------------------------------------------<p> <span class="styl7"><strong>Literatura.</strong></span></p> <p align="justify" class="styl1">[1] T. Ereci&#324;ski (w;) T. Ereci&#324;ski, J. Ciszewski, Mi&#281;dzynarodowe post&#281;powanie cywilne, s. 51 i n. <br> [2] M. Walasik, op.cit. s. 358<br> [3] A. Marciniak, Post&#281;powanie egzekucyjne ., s.124<br> [4] v. Postanowienia wi&#261;&#380;&#261;ce Polsk&#281; z Francj&#261; - UMOWA MI&#281;DZY POLSK&#261; RZECZ&#261;POSPOLIT&#261; LUDOW&#261; A REPUBLIK&#261; FRANCUSK&#261; O PRAWIE W&#322;A&#347;CIWYM, JURYSDYKCJI I WYKONYWANIU ORZECZE&#324; W ZAKRESIE PRAWA OSOBOWEGO I RODZINNEGO sporz&#261;dzon&#261; w Warszawie dnia 5 kwietnia 1967 r., Dz.U.1969.4.22; W&#322;ochami - UMOWA mi&#281;dzy Polsk&#261; Rzeczpospolit&#261; Ludow&#261; a Republik&#261; W&#322;osk&#261; o pomocy s&#261;dowej oraz o uznawaniu i wykonywaniu wyrok&#243;w w sprawach cywilnych, podpisana w Warszawie dnia 28 kwietnia 1989 r., Dz.U.1992.23.97; Wietnamem - UMOWA mi&#281;dzy Rzeczpospolit&#261; Polsk&#261; a Socjalistyczn&#261; Republik&#261; Wietnamu o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych, sporz&#261;dzona w Warszawie dnia 22 marca 1993 r., Dz.U.1995.55.289; Rosj&#261; - UMOWA mi&#281;dzy Rzeczpospolit&#261; Polsk&#261; a Federacj&#261; Rosyjsk&#261; o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, sporz&#261;dzona w Warszawie dnia 16 wrze&#347;nia 1996 r., Dz.U.2002.83.750; Egiptem - UMOWA mi&#281;dzy Rzeczpospolit&#261; Polsk&#261; a Arabsk&#261; Republik&#261; Egiptu o pomocy prawnej w sprawach cywilnych i handlowych, sporz&#261;dzona w Kairze dnia 17 maja 1992 r., Dz.U.1994.34.126<br> [5] M. Pazdan, op.cit. s. 316; ".art. 50. Dokumenty urz&#281;dowe, kt&#243;re zosta&#322;y sporz&#261;dzone w jednym Umawiaj&#261;cym si&#281; Pa&#324;stwie i kt&#243;re s&#261; wykonalne, b&#281;d&#261; obj&#281;te zezwoleniem na wykonanie w innym Umawiaj&#261;cym si&#281; Pa&#324;stwie, na wniosek, w post&#281;powaniu przewidzianym w artykule 31 i nast&#281;pnych. Wniosek mo&#380;e by&#263; oddalony tylko wtedy, je&#380;eli wykonanie tego dokumentu by&#322;oby sprzeczne z porz&#261;dkiem publicznym pa&#324;stwa wykonania. Przedstawiony dokument musi spe&#322;nia&#263; warunki wymagane do uznania go za posiadaj&#261;cy moc dowodow&#261; w pa&#324;stwie, w kt&#243;rym zosta&#322; sporz&#261;dzony", Konwencja o jurysdykcji i wykonywaniu orzecze&#324; s&#261;dowych w sprawach cywilnych i handlowych, sporz&#261;dzona w Lugano dnia 16 wrze&#347;nia 1988 r., Dz.U.2000.10.132<br> [6] Jurysdykcja i uznawanie orzecze&#324; s&#261;dowych oraz ich wykonywanie w sprawach cywilnych i handlowych (44/2001/WE), Dz.UrzUEL.2001.12.1 ze zmianami<br> [7] Utworzenie Europejskiego Tytu&#322;u Egzekucyjnego dla roszcze&#324; bezspornych (805/2004/WE), Dz.UrzUEL.2004.143.15<br> [8] Jurysdykcja oraz uznawanie i wykonywanie orzecze&#324; w sprawach ma&#322;&#380;e&#324;skich oraz w sprawach dotycz&#261;cych odpowiedzialno&#347;ci rodzicielskiej, uchylenie rozporz&#261;dzenia (WE) nr 1347/2000 (2201/2003/WE), Dz.UrzUEL.2003.338.1<br> [9] M. Walasik, Poddanie si&#281; egzekucji ... s. 364; A. Oleszko, Ustr&#243;j polskiego notariatu ., s. 128 i n.<br> [10] T. Ereci&#324;ski, Komentarz do art. 244 k.p.c., Lex. XI 2009<br> [11] J. Cieszewski, Komentarz do art. 1138 k.p.c., Lex. XI 2009<br> [12] M. Pazdan, op. cit. s. 293; H. Pietrzykowski, Kodeks post&#281;powania cywilnego ., s. 115; A. Marciniak (w;) Kodeks post&#281;powania cywilnego. Komentarz ., t 2, s. 687, red. K. Piasecki, Warszawa 2007; J. Go&#322;aczy&#324;ski, Wsp&#243;&#322;praca s&#261;dowa w sprawach cywilnych i handlowych w Unii Europejskiej, s. 62, Warszawa 2007; K. Piasecki, Kodeks post&#281;powania cywilnego ., s. 482<br> [13] M. Walasik, op.cit. s. 378<br> [14] Rozporz&#261;dzenie (805/2004/WE), Dz.UrzUEL.2004.143.15; A. Marciniak, Post&#281;powanie egzekucyjne ., s. 123<br> [15] ". tre&#347;&#263; za&#322;&#261;cznik&#243;w okre&#347;la rozporz&#261;dzenie komisji WE nr 1869/2005 z 16 XIa 2005 r. zast&#281;puj&#261;c za&#322;&#261;czniki do rozporz&#261;dzenia WE nr 805/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie utworzenia Europejskiego Tytu&#322;u egzekucyjnego dla roszcze&#324; bezropnych, Dz. Urz. UE L 300/6 z 17 XI 2005 r." A. Marciniak, op.cit. s.126<br> [16] A. Marciniak, op.cit. s.126<br> [17] A. Marciniak, op.cit. s.125; T. Ereci&#324;ski, Komentarz do art. 7954 k.p.c., Lex., XI 2009; A. Marciniak, op.cit. s. 127 <br> [18] M. Walasik, op.cit. s. 373<br> [19] M. Walasik, op.cit. s. 373</p></td> <div align="justify"><br> </div></td> </tr> </table> </center> <!-- End ImageReady Slices --> </body> </html>